Pkgsrc 2026Q1
Deweloperzy pkgsrc z dumą ogłaszają pkgsrc-2026Q1, czyli... uwaga... 90. kwartalne wydanie naszego ulubionego, wieloplatformowego systemu pakowania. Dziewięćdziesiąte. Dziewięć-zero. To ponad 22 lata nieprzerwanego dostarczania pakietów na praktycznie każdą platformę, która ma kompilator C. W repozytorium znajduje się już ponad 29 000 pakietów, a projekt nie zwalnia tempa.
Jeśli pkgsrc byłby człowiekiem, właśnie skończyłby studia magisterskie i szukał pierwszej pracy. Na szczęście jest systemem pakietów i zamiast tego dostarcza nam Ruby 4.0. Ale o tym za chwilę.
Statystyki zmian
Od ostatniego wydania (2025Q4) liczby prezentują się następująco:
- Dodano 141 nowych pakietów
- Zaktualizowano 2793 pakiety (z czego 1811 to unikalne pakiety)
- Obniżono wersję 4 pakietów
- Usunięto 154 pakiety
Te 154 usunięcia to spory skok w porównaniu z 20 pakietami w Q4. Widać, że ekipa porządkuje repozytorium – a największym pożegnaniem jest PHP 8.1. Ale po kolei.
Ważna zmiana: GnuPG
Zanim przejdziemy do nowości, warto odnotować zmianę, która może zaskoczyć niejednego administratora:
- gnupg2 instaluje teraz binarkę jako
gpg(a niegpg2jak dotychczas) - gnupg1 instaluje się teraz jako
gpg1
Jeśli masz skrypty, aliasy, crony czy cokolwiek co jawnie woła gpg2 – czas na grep -r gpg2 po swoich konfiguracjach. Mała zmiana, ale z gatunku tych, które potrafią zepsuć poniedziałkowy poranek.
Godne uwagi nowości
W tym kwartale lista nowych pakietów jest naprawdę ciekawa. Zaczynam od gwiazdy wieczoru:
- Ruby 4.0 – Tak, czwórka z przodu! Ruby dożył swojego major release'a i pkgsrc ma go jako
ruby40, obok wersji 3.2, 3.3 i 3.4. Pamiętam czasy, gdy Ruby 1.8 był standardem, a Rails 2 rewolucjonizował web development. Ruby 4.0 to kamień milowy i szacunek dla Matza, że projekt wciąż ewoluuje. - PHP 8.5 – Dostępne jako
php85, dołącza do 5.6, 7.4, 8.2, 8.3 i 8.4. Tak, pkgsrc wciąż trzyma PHP 5.6 dla prawdziwie odważnych (lub rozpaczliwie potrzebujących). Współistnienie wielu wersji PHP, które wprowadziliśmy w 2025Q1, sprawdza się tutaj idealnie. - Lua 5.5 – Jako
lua55, obok wersji 5.1 do 5.4. Kto gra w gry modowane pod Lua, ten wie że to ważne. - Wine5 – Gałąź Wine 5.0 trafia do pkgsrc. Dla tych, którzy potrzebują konkretnej kompatybilności z Windows i nowsza wersja coś im psuje. Wine to jedno z tych narzędzi, gdzie „nowszy" nie zawsze znaczy „lepszy" dla Twojej ulubionej aplikacji.
- Qt6 QtWebEngine i pakiety KDE Plasma 6 – KDE na NetBSD robi kolejny krok do przodu. Plasma 6 na BSD to nie żart – ktoś to buduje, ktoś to testuje, ktoś w to wierzy. I dobrze.
- sddm – Display manager dla X11 i Wayland. Naturalny towarzysz dla KDE Plasma 6, ale użyteczny też samodzielnie.
- openwv – Otwartoźródłowa reimplementacja Google Widevine. To jest ciekawe. Widevine to ten DRM, który decyduje, czy możesz oglądać Netflixa w 1080p czy tylko w 720p na swoim „niecertyfikowanym" sprzęcie. Otwarta implementacja to krok w dobrym kierunku, choć zapewne droga do pełnej kompatybilności będzie długa.
- reovim – Edytor tekstu w stylu Neovima, napisany w Ruście. Bo czego w 2026 roku potrzeba najbardziej? Kolejnego edytora tekstu napisanego w Ruście. 😄 A tak serio – każdy nowy edytor w ekosystemie to dobrze. Konkurencja napędza innowacje.
- ndevd – Rozszerzenie NetBSD devpubd z przekazywaniem zdarzeń. Pakiet specyficzny dla NetBSD i miło widzieć coś dedykowanego naszej platformie.
- wsjtx – Program do słabosygnałowej komunikacji cyfrowej dla radioamatorów. Niszowe? Owszem. Ale pkgsrc od zawsze wspierało nisze – to część DNA tego projektu. Ham radio + NetBSD = prawdziwy oldschool. 📻
- xtop – Monitor systemowy napisany w Ruście. Do kolekcji obok htop, btop i glances dochodzi kolejny pretendent.
- lx-cli – Reimaginacja
ls. Jednego z najbardziej podstawowych poleceń Uniksa. Co jeszcze można tu wymyślić? Najwyraźniej – sporo. - minikube – Lokalny klaster Kubernetes, wspierany na Linuksie i macOS. Kubernetes na NetBSD to jeszcze pieśń przyszłości, ale sam pakiet w drzewie to dobry znak.
- py-typer – Biblioteka i narzędzie do tworzenia aplikacji CLI w Pythonie. Kto próbował argparse i złapał się za głowę, ten wie po co istnieje Typer.
Znaczące aktualizacje pakietów
- ejabberd 26.01 – Serwer XMPP, wciąż żywy i rozwijany. W czasach, gdy wszyscy siedzą na Discordzie i Slacku, XMPP spokojnie robi swoje – zdecentralizowany, otwarty, self-hosted. Dokładnie tak, jak lubimy.
- mosquitto 2.12 – Broker MQTT. Dla wszystkich homelabowców z Home Assistantem, ESP32 i garścią czujników w piwnicy – to aktualizacja z kategorii obowiązkowych. MQTT to kręgosłup każdego sensownego smart home.
Usunięte pakiety
Z repozytorium pożegnaliśmy się z:
- PHP 8.1 – Koniec wsparcia upstream (EOL od końca 2025). Naturalna kolej rzeczy. Jeśli jeszcze siedzisz na 8.1, masz do wyboru: 8.2, 8.3, 8.4 i świeżutkie 8.5. Żadnych wymówek.
- Arcticfox – Przeglądarka, która próbowała kontynuować wsparcie dla starszych systemów tam, gdzie Mozilla się wycofała. Szlachetna misja, ale w pewnym momencie sam projekt staje się zbyt stary.
- Firefox 115 – Ostatnia wersja ESR z tej linii. Odchodzi na zasłużoną emeryturę. 🦊
Osobista refleksja: 90 wydań i co dalej?
90 kwartałów to naprawdę imponująca liczba. Kiedy pkgsrc zaczynał, Firefox jeszcze nie istniał, Python 2 był aktualny, a o Ruście nikt nie słyszał. Dzisiaj mamy w drzewie Ruby 4.0, KDE Plasma 6, reimplementację Widevine i edytor tekstu w Ruście.
Dla mnie osobiście to wydanie oznacza aktualizację PHP na kilku serwerach (z 8.1 na 8.4), sprawdzenie czy zmiana gpg → gpg2 nie rozwali mi żadnego crona, i radosne odnotowanie że MQTT i XMPP – dwa protokoły, które napędzają moją infrastrukturę – dostały świeże aktualizacje.
A Ruby 4.0? Cóż, nie napiszę że to mój główny język, ale sam fakt, że pkgsrc ma go w dniu premiery nowej gałęzi, mówi wiele o zaangażowaniu deweloperów.
Sezon 2026 rozpoczęty. Do zobaczenia w Q2! 🚀
Jak zaktualizować?
Jak zawsze, instrukcje dotyczące korzystania z menedżera pakietów binarnych dostępne są na pkgin.net. Sam pkgsrc można pobrać za pomocą CVS, pliku tar lub z jednego z mirrorów. Szczegółowe instrukcje znajdują się w dokumentacji NetBSD.
Nazwa gałęzi dla tego wydania to pkgsrc-2026Q1. Przykładowe polecenie aktualizacji przez CVS:
cd /usr && cvs -q -z2 -d anoncvs@anoncvs.NetBSD.org:/cvsroot checkout -r pkgsrc-2026Q1 -P pkgsrc
Więcej informacji o pkgsrc znajdziesz na pkgsrc.org.